Het belang van Community Building
Als onderzoekers worden we vaak gevraagd om een vraagstuk te onderzoeken in een wijk of buurt en een oplossing daarvoor te vinden. Echter beschikken deze gemeenschappen zelf ook over talloze individuen en organisaties die dit probleem goed in kaart kunnen brengen, een plan kunnen maken en gezamenlijk naar een doel kunnen bewegen. Community Building, het vormen van relaties tussen actoren binnen een gemeenschap, kan daardoor een waardevol initiatief zijn voor gemeenschappen om eigenaarschap en zelfredzaamheid te verhogen. Maar wat is Community Building precies, en hoe ziet dit eruit in de praktijk?
Wat is Community Building?
Community Building is het initiatief om de participatie, communicatie en samenwerking binnen een gemeenschap te verbeteren door buurtgenoten en buurtorganisaties met elkaar te verbinden, met als doel om het eigenaarschap en de zelfstandigheid binnen een wijk te vergroten (Mattessich, 1997). Binnen een wijk zijn er veel sociale capaciteiten: verschillende organisaties en buurthuizen waar bewoners terecht kunnen, vrijwilligers die mensen uit hun gemeenschap willen helpen en een wijkraad waarbij bewoners hun problemen kunnen aankaarten. Er zijn genoeg mensen die iets kunnen en willen doen voor hun gemeenschap, maar zij kunnen elkaar niet altijd even goed vinden, en dat is waar Community Building een handje kan helpen.
Community Building is een vorm van Community Led Research and Action (CLRA). CLRA is een onderzoeksmethode waarbij de gemeenschap de leiding heeft en de externe onderzoekers een ondersteunende functie hebben (Sampson et al., 2021). Dit maakt CLRA een initiatief dat reageert op de behoeften van de gemeenschap, in plaats van dat het gebruik maakt van een vast onderzoeksopzet (Woensdregt et al., 2023). Het is dus geen theoretisch onderzoek, maar onderzoek naar praktische oplossingen voor problemen die worden aangetoond door de gemeenschap (Scottish Community Development Centre, 2019).
Een van de meest bekende vormen van CLRA is de ABCD-methode. ABCD staat voor Asset Based Community Development, wat inhoudt dat de sterke capaciteiten en middelen binnen een gemeenschap in kaart worden gebracht en worden ingezet om de gemeenschap te bevorderen. Zo hoeven er geen middelen van buitenaf ingezet te worden, en worden de sterktes van de gemeenschap zelf benut. Dit zorgt voor zelfredzaamheid, geeft buurtbewoners een gevoel van verantwoordelijkheid en het maakt de gemeenschap onafhankelijk van externe steun.
Waarom is Community Building zo belangrijk?
Onderzoekers worden vaak ingezet op een specifiek probleem door opdrachtgevers, waardoor zij vaak gekoppeld zijn aan externe, officiële instanties. Hoewel dit voor het specifieke probleem heel waardevol kan zijn, ontsnappen de andere wrijvingen in de gemeenschap soms aan de aandacht en worden ze pas aangepakt wanneer ze daadwerkelijk een probleem worden. Dit maakt lokale initiatieven van uiterst belang. De bewoners uit een gemeenschap en de organisaties die zich in de buurt bevinden hebben een betere grip op wat er speelt in de buurt. Helaas worden de waardevolle initiatieven, talenten en organisaties die zich al in de gemeenschappen zelf bevinden over het hoofd gezien. Maar juist deze lokale initiatieven hebben de mogelijkheid om wrijvingen in de buurt in kaart te brengen en eventueel al de kop in te slaan voordat het een daadwerkelijk probleem wordt.
Daarnaast helpt het met de sociale cohesie. Wie elkaar kent, zoekt elkaar op, waardoor het een hoop gezelligheid kan brengen in de buurt. Ook kunnen deze connecties ervoor zorgen dat men elkaar helpt, waardoor er een gevoel van samenhorigheid en zelfredzaamheid kan ontstaan. Verder kan dit zorgen voor verschillende initiatieven, organisaties en evenementen die de gemeenschap tot leven brengen: het schoonhouden van de buurt, een leuke markt of een wandelgroep met buurtbewoners. Dit samen creëert dit een prettige sfeer en een gevoel van autoriteit over de buurt.
Hoe ziet Community Building eruit in de praktijk?
- Identificeer de sterktes: wat is er al in de buurt?
In elke gemeenschap zijn er organisaties, initiatieven, vrijwilligers en individuele talenten die zich inzetten voor hun gemeenschap. Door deze organisaties en individuen in kaart te brengen wordt er een volledig overzicht gecreëerd van welke middelen en capaciteiten zich al bevinden in de gemeenschap, en dit zijn er meestal meer dan wordt verwacht. Er zijn buurthuizen en organisaties die activiteiten aanbieden en hun deuren openen voor buurtbewoners, maar ook bewoners die evenementen organiseren en workshops geven, of een buurvrouw die boodschappen voor je doet.
Het in kaart brengen van talenten en initiatieven begint met het zoeken naar buurthuizen, organisaties en winkels in de buurt. Welke ruimtes bevinden zich in de wijk, waar verzamelen bewoners zich en welke bewoners worden aangetrokken tot welke ruimtes? Op deze plekken vind je vaak sleutelpersonen die veel kennis hebben over wat er in de wijk speelt. Door in gesprek te gaan met sleutelpersonen en buurtbewoners zelf, hoor je al snel waar je welke initiatieven kan vinden en welke talenten de buurtbewoners hebben. Dit kan een hobby zijn, vrijwilligerswerk of simpelweg het bijwonen van geplande evenementen. Misschien komt er elke maand een knutselclub samen bij een buurthuis, of organiseert een buurman elke week een wandelclub. Alle buurthuizen, organisaties en talenten die een gemeenschap heeft vormen hun sterktes.
- Verbind de talenten: wie kan elkaar helpen?
Er zijn dus vaak al genoeg middelen in de gemeenschap, alleen weten ze elkaar niet altijd te vinden. Meestal zijn er binnen een gemeenschap een aanzienlijk aantal bewoners die niet weten waar ze hun talenten kunnen inzetten. Andersom zijn er ook organisaties die hulp kunnen gebruiken bij bijvoorbeeld het organiseren van evenementen of het schoonhouden van de buurt. Door de talenten van individuen naast elkaar of organisaties te leggen kunnen zij elkaar helpen. Zo kan een groepje creatieve individuen samen een knutselworkshop opzetten, of kan een vrijwilliger bij een organisatie hun hulp aanbieden bij het organiseren van een evenement.
Het organiseren van een bijeenkomst of evenement is een van de makkelijkste en meest vruchtbare manieren om mensen samen te brengen. Nodig buurtbewoners uit op de koffie, organiseer een workshop met de bewoners die hebben aangegeven dat ze knutselen in hun vrije tijd of organiseer een evenement voor de hele buurt door organisaties samen te laten werken en hun middelen te combineren. Hier komen hele leuke, gezellige momenten uit die bijblijven. Door mensen en organisaties op deze manier aan elkaar te introduceren leren ze elkaar op een vrijblijvende manier goed kennen, wat kan leiden naar het zelfstandig initiatief nemen om opnieuw samen te werken.
- Maak het duurzaam: kan dit op langetermijn?
Wanneer individuen en organisaties elkaar hebben gevonden, kunnen zij zelfstandig verder draaien. Maar als er nieuwe bewoners een gemeenschap binnenkomen en nieuwe organisaties ontstaan, zou het proces van talenten en initiatieven in kaart brengen en aan elkaar koppelen weer opnieuw moeten beginnen. Daarom is het belangrijk om een duurzame verbinding te creëren wat doorgegeven kan worden aan andere leden van de gemeenschap. Dit kan op verschillende manieren:
- Zet buurtverbinders in. Buurtverbinders zijn enkele individuen die de wijk intrekken om met de gemeenschap in gesprek te gaan. Zij hebben zowel kennis van de gemeenschap als van officiële instanties en organisaties. Zo kunnen zij individuen aan de wijk koppelen aan hetgeen wat zij nodig hebben, zowel in de wijk als daarbuiten.
- Zoek de sleutelpersonen in de gemeenschap. Binnen de gemeenschap zijn er altijd individuen die alles afweten van wat er in de wijk speelt. Zij zijn betrokken met alle evenementen, kennen alle organisaties en zijn bekend met de meeste bewoners. Door hen als aanpreekpunt aan te kaarten is er iemand die de bewoners al kennen vanuit hun gemeenschap om zo laagdrempelig contact en informatie te zoeken of delen.
- Maak een sociale kaart. Maak een fysieke kaart met daarop de organisaties en sleutelpersonen in de buurt en deel die uit aan buurthuizen, organisaties of aan bewoners zelf tijdens evenementen. Zo hebben bewoners een fysieke herinnering waar ze heen kunnen gaan om te vinden wat zij nodig hebben, en zijn zij niet afhankelijk van de beschikbaarheid van enkele personen. Ook kunnen zij zo zelf het initiatief nemen om bij te dragen aan de gemeenschap wanneer zij daar tijd en zin in hebben.
Conclusie
Community Building is een belangrijk initiatief om de leden van een gemeenschap beter te betrekken en wortelen in hun buurt, zodat zij hun talenten en middelen in kunnen zetten en zelfstandig verantwoordelijkheid kunnen nemen voor hun gemeenschap. Dit wordt gedaan door de talenten en initiatieven in de gemeenschap in kaart te brengen, aan elkaar te verbinden en in stand te houden door buurtverbinders, sleutelfiguren en sociale kaarten. Wanneer mensen en organisaties elkaar leren kennen en samenwerken vergroot de sociale cohesie, wordt de gemeenschap zelfredzamer en kunnen problemen in de buurt preventief in kaart worden gebracht. Gemeenschappen hebben vaak meer talenten en capaciteiten dan wordt verwacht, en het zou zonde zijn om deze krachten niet verder te ontwikkelen of te versterken!
Bronnen:
Mattessich, P. W. (1997). Community building: What makes it work: A Review of Factors Influencing Successful Community Building. https://books.google.nl/books?id=YIvuEAAAQBAJ&dq=what+is+community+building&lr=&hl=nl&source=gbs_navlinks_s
Sampson, D., Katrak, M., Rawsthorne, M. L., & Howard, A. (2021). Way more than a town hall meeting – connecting with what people care about in Community-Led disaster planning. ResearchGate. https://www.researchgate.net/publication/356732299_Way_more_than_a_town_hall_meeting_-_connecting_with_what_people_care_about_in_Community-Led_disaster_planning
Scottish Community Development Centre (SCDC). (2019). Action Research by, in and for Communities (ARC). SCDC – We Believe Communities Matter. https://www.scdc.org.uk/what/community-led-action-research/arc
Woensdregt, L., Rwigi, K. E., & Van Stapele, N. (2023). Reflections on using a community-led research and action (CLRA) methodology to explore alternatives in international development. ResearchGate. https://www.taylorfrancis.com/chapters/oa-edit/10.4324/9781003241003-4/reflections-using-community-led-research-action-clra-methodology-explore-alternatives-international-development-lise-woensdregt-kibui-edwin-rwigi-naomi-van-stapele
Contact
Heb je ideeën voor het uitvoeren van een onderzoek? Wij denken graag met je mee. Neem contact met ons op: info@labyrinthonderzoek.nl
Meld je aan voor onze nieuwsbrief: https://labyrinthonderzoek.nl/inschrijven-voor-de-nieuwsbrief/
Jouw stem telt! Deel hem en doe mee aan onderzoek: labyrinthpanel.nl
